Most Łańcuchowy jest pierwszym stałym mostem na Węgrzech, a jego budowa nie należała do łatwych. Sam pomysł budowy mostu zainicjował hrabia Istvan Szechenyi, który to w 1820 roku przez skuty lodem Dunaj, nie mógł dostać się na pogrzeb ojca. Brak mostu nad rzeką, który łączyły oba brzegi Dunaju był sporym problemem dla mieszkańców stolicy. Jednak budowa takiej przeprawy na ówczesne czasy była sporym wyzwaniem dla węgierskich inżynierów, którzy nie mieli doświadczenia w projektowaniu mostów. Zagrożeniem dla takich budowli były głównie powodzie, pęknięcia konstrukcji czy też zawalenia się mostów.

By wdrożyć pomysł budowy w życie, hrabia Szechenyi utworzył Stowarzyszenie Mostów, które zrzeszało najbogatszych obywateli miasta, odpowiedzialnych za propagowanie wśród polityków i mieszkańców idei budowy przeprawy, pozyskiwanie inwestorów i kontrolę nad całością inwestycji.

Hrabia Szecheyi wraz z przyjaciółmi wyruszył do Anglii, na spotkanie z największymi inżynierami mostów w Wielkiej Brytanii m.in. z Wiliamem Clarkiem, który w efekcie rozmów został autorem przyjętego przez rząd projektu mostu nad Dunajem. Jak zakładała umowa z wykonawcą, wybudowanie mostu nastąpiło ze środków spółki, zaś miasto zobowiązało się, że przez czas trwania umowy – blisko 90 lat – w odległości mili od mostu nie powstanie żadna przeprawa, w tym promowa, a za korzystanie z mostu pobierana będzie opłata.

W 1840 roku na plac budowy zwieziono potrzebne materiały – dąb z Słowacji, modrzew z Austrii, cegłę z Pesztu i Obudy, cement zaś z Budy. Gdy w 1848 roku zaproszono gości na oficjalną część poświęconą instalacji łańcuchów na moście, doszło do wypadku. Jeden z łańcuchów zerwał się i uderzył w pływającą platformę, na której zgromadzeni byli goście. Część z nich wpadła do rzeki. W czasie Wojny o Niepodległość budowa uległa spowolnieniu, zaś w 1849 roku Austriacy planowali wyburzyć most, jednak Adam Clark – zarządzający budową, zabezpieczył najważniejsze jego elementy i do wysadzenia budowli nie doszło.

Po wojnie most został ukończony, a jego oficjalne otwarcie nastąpiło w listopadzie 1849 roku. Cztery kamienne lwy stanowiące ozdobę mostu pojawiły się na nim w 1852 roku.

Kilkanaście lat później, w 1876 roku został otwarty kolejny most w Budapeszcie – Most Małgorzaty, dzięki czemu odciążony został Most Łańcuchowy, gdyż zmniejszył się tu ruch towarowy. Wraz z budową linii tramwajowej wzdłuż nabrzeża pod koniec XIX wieku, wzrósł za to ruch pieszych. Zaś w 1907 roku przez Most Łańcuchowy przejechał pierwszy tramwaj.

Gdy ruch na moście tak bardzo wzrósł, obawiano się, że spore kołysanie całej konstrukcji spowodowuje przeciążenia, przeprowadzono remont całej żelaznej konstrukcji. Most został zamknięty na czas wymiany elementów w 1914 roku i oddany do użytku rok później. Od tego czasu nazywany jest Mostem Łańcuchowym lub Mostem Szechenyi. Pierwszy samochód przejechał po moście w 1924 roku.

Most został zniszczony w czasie oblężenia Budapesztu w czasie II wojny światowej. Wycofujące się wojska niemieckie wysadziły most w powietrze. Dwa lata po wojnie podjęto decyzję o odbudowie jednego z symboli miasta. Otwarcie odbudowanej przeprawy nastąpiło w 1949 roku, w 100 rocznicę powstania pierwszego mostu. Od kilku lat planowany jest kolejny, duży remont obiektu, ale ponieważ potrzebne są ogromne fundusze, na chwile obecną planowane jest ograniczenie ruchu kołowego na moście. Od 4 stycznia 2020 roku obowiązuje zakaz wjazdy pojazdów powyżej 5 ton.  

Most Łańcuchowy jest jedynym mostem publicznym w Budapeszcie bez bezpośrednio połączonych głównych dróg, zamiast tego na każdym końcu mostu znajduje się rondo, plac Szechenyi w Peszcie i plac Adama Clarka w Budzie. Most został przedstawiony na kilku węgierskich monetach, ostatnio na monecie 200 forintów wyemitowanej w 2009 roku.

Obecnie Most Łańcuchowy to najpopularniejszy most na Węgrzech. Warto go zobaczyć zarówno za dnia, jak i nocą, kiedy rozświetlony setkami lampek stanowi jedną z atrakcji wieczornego krajobrazu tego miasta.

Data powstania budowli na Wzgórzu Zamkowym w Budzie nie jest znana. Historycy i archeolodzy zakładają, że budowa zamku rozpoczęła się w połowie XIII wieku. Przez kolejne lata władcy wprowadzali niewielkie poprawki czy przebudowy nawiązujące do najnowszych trendów. Ale Buda długo nie nacieszyła się zamkiem. Po zdobyciu stolicy Królestwa Węgierskiego przez Turków w zamku urządzono arsenał. Wybuch w 1578 roku zniszczył doszczętnie całą budowlę.

Odbudowany w stylu barokowym od końca XVIII wieku stał się oficjalną rezydencją królewską. Gdy w połowie XIX wieku wybuchła Wiosna Ludów, która na Węgrzech miała na celu wyzwolić kraj od panowania austriackiego, zamek został opuszczony przez rodzinę królewską i zaczął powoli niszczeć. Dopiero po powstaniu Austro-Węgier w 1867 roku podjęto decyzję o wyremontowaniu i przebudowie zamku. Prace ruszyły w 1890 roku, a w ich wyniku powstała reprezentacyjna brama i plac przed zamkiem. Przebudowa zakończyła się w 1905 roku, a budynek miał ponad 1000 bogato zdobionych, królewskich komnat.

W czasie II wojny światowej budowla bardzo ucierpiała. Podczas bitwy o Budę pałac i jego najbliższe otoczenie zostały mocno dotknięte bombardowaniami i radzieckim ostrzałem artyleryjskim. Po bitwach pałac płonął przez wiele dni, powodując największe szkody. Znany nam dziś obiekt nie został odbudowany zgodnie z oryginalnymi planami, m.in. ze względu na koszty. Wiele elementów budynku uproszczono, a niektóre celowo zrównano z ziemią. Przy odbudowie zakładano, że zamek zostanie przeznaczony na cele kulturalne, jako siedziba muzeum, biblioteki czy galerii. Odbudowa zakończyła się ostatecznie w latach 80-tych XX wieku. W czasie remontu archeolodzy odkryli wiele kamiennych rzeźb i dzieł, które ukryte były pod ziemią.

Obecnie we wnętrzach Zamku znajduje się siedziba Muzeum Historycznego Budapesztu, Węgierska Galeria Narodowa oraz Narodowa Biblioteka Szechenyj. Wszystkie te atrakcje można zwiedzać, ale obowiązuje opłata za wstęp. To też jedyna szansa, by zobaczyć zamek od wewnątrz, ponieważ wszystkie pokoje, korytarze i przejścia są elementem tych trzech instytucji.

W Muzeum przygotowano ekspozycje poświęcone Budzie, Peszcie i Obudzie – trzem miastom, które obecnie tworzą Budapeszt. Wystawy pokazują życie mieszkańców, zdjęcia, meble, narzędzia, książki czy elementy garderoby. Jest też część poświęcona historii zamku, jego budowie i rodzinom arystokratycznym mieszkającym w tym miejscu przez wieki. Odwiedzający mogą zobaczyć wspaniałe książki z bibliotek królewskich, takie jak biblioteka Matthiasa Corvinusa z okresu renesansu, warsztat rzeźbiarski czy artystycznie malowane konstelacje.

Węgierska Galeria Narodowa ma bogaty zbiór dzieł sztuki węgierskich artystów. Stałe wystawy Węgierskiej Galerii Narodowej pokazują rozwój węgierskiej sztuki plastycznej na przestrzeni wieków, od średniowiecza do współczesności. Wystawy obejmują średniowieczne i renesansowe kamienne rzeźby, rzeźby w drewnie z okresu gotyku, czy  szkice fresków przypominające bogactwo barokowej sztuki kościelnej. Oprócz dzieł węgierskich w Galerii Narodowej na Zamku Królewskim znajduje się także kolekcja arcydzieł sztuki międzynarodowej. Każde dzieło opisane jest na tablicach informacyjnych.  Tereny wokół zamku idealnie nadają się na plenerowe imprezy. Odbywa się tu m.in. Festiwal Rzemiosła czy Festiwal Wina. 

Tuż przy bogato zdobionej bramie prowadzącej do Zamku znajduje się ogromny pomnik Turula, węgierskiego, mitycznego ptaka, który jest nieformalnym symbolem kraju. Turul jest bohaterem dwóch węgierskich legend mówiących o pochodzeniu narodu węgierskiego i jego przybyciu do Europy.

Ptaszysko nie jest przedstawicielem żadnego znanego gatunku, a wygląda jak skrzyżowanie sokoła, orła i kruka. W szponach trzyma Miecz Boga, należący do wodza Hunów, Attyli. Legenda głosi bowiem, że Węgrzy wywodzą się z ludu Hunów. Turul miał zapłodnić córkę wodza Attyli – Emese, która urodziła syna Almosa. Almos był wodzem Scytów, pradziadów ludu Madziarów od których wywodzą się Węgrzy. Druga legenda z Turulem opowiada o przybyciu Madziarów na tereny obecnych Węgier.

W XX wieku symbol Turula został wykorzystany w polityce, stając się symbolem partii antysemickich i faszystowskich, był porównywany do czarnego Orła Rzeszy. Za czasów komuny Turul kojarzony był z prawicą, która po upadku socjalizmu wciąż wykorzystywała wizerunek ptaka jako symbolu radykalnych narodowców.  Po 1989 roku Turul masowo pojawiał się na węgierskich gadżetach i pamiątkach, ozdobił również monetę 50 forintową.  Obecna władza stara się naprawić wizerunek Turula i oczyścić go z politycznych naleciałości. Na Węgrzech jest ponad 250 pomników Turula, z czego najbardziej znany to ten na zamku. Co ważne, ma on upamiętniać również ofiary II wojny światowej. 

Ogromny plac przed zamkiem to genialny punkt widokowy, skąd możecie podziwiać widok na Peszt, Dunaj i okolicę. Wejście na tereny przy zamku jest bezpłatne. Jest też opcja skorzystania z tarasu umieszczonego na kopule zamku, jednak tylko w miesiącach wiosenno – letnich. Taras zamknięty jest od listopada do kwietnia. Wejście wymaga zakupu biletu.

I choć zamek zrobił na nas wrażenie swoją wielkością, to jednak urzekł nas w 100% po zmroku, kiedy podświetlany prezentuje się niesamowicie na tle budapesztańskiej panoramy. Zamek wieczorem najlepiej podziwiać z przeciwległego brzegu Dunaju, z promenady lub z okien tramwaju numer 2 – najlepszej linii w stolicy, która biegnie wzdłuż rzeki, m.in. obok Parlamentu.

Metro w Budapeszcie jest najstarszym metrem na terenie kontynentalnej Europy. Niewiele starsze od niego jest tylko metro w Londynie. Pierwsza linię otwarto w 1896 roku! To linia żółta, która łaczy Vörösmarty tér z Mexikói út i umiejscowiona jest wyłącznie po stronie Pesztu, przez co nie przecina Dunaju. Warto się nią przejechać, gdyż odrestaurowane stacje zachowały swój pierwotny charakter i można się tu poczuć jak u schyłku XIX wieku. My wybraliśmy się na przejażdżkę z głównej stacji budapesztańskiego metra, gdzie krzyżują się 3 linie – z Deak Ferenc tér , a dotarliśmy linią żółtą na Hösök tere, gdzie znajduje się Plac Bohaterów, jedno z ważnych miejsc w mieście.

Na kolejne linie metra Budapeszt czekał blisko 100 lat, gdyż kolejne połączenia utworzono w 1970 roku. Obecnie w Budapeszcie działają 4 linie metra, a ostania – najdłuższa i najnowocześniejsza otwarta została w 2014 roku.

Metro ma łącznie 52 stacje i blisko 40 km torów. Łączy najważniejsze punkty miasta i dlatego kapitalnie nadaje się jako środek transportu w czasie zwiedzania.

Pociągi kursują od 4-5 rano do 23-24 godziny. Są jednak dni, kiedy metro zamykane jest o godz. 16. My tak trafiliśmy w Wigilię, kiedy to stacje od popołudnia były już zamknięte, więc jeśli zwiedzacie Budapeszt w czasie świąt to sprawdźcie wcześniej do które godziny działa komunikacja.

Opcji biletów na metro i pozostałe środki komunikacji jest sporo. Warto przeliczyć i przekalkulować różne opcje.

Jeśli przyjeżdżacie do stolicy Węgier na kilka dni i planujecie mieszkać daleko od centrum, co będzie się wiązało z dużą liczbą przesiadek i środków transportu z których będziecie korzystać, to warto zastanowić się nad zakupem Budapest Travel Card – 24 lub 72 godzinnej, które dają Wam nieograniczoną możliwość korzystania z komunikacji miejskiej przez 24 lub 72 godziny. Kosztuję odpowiednio 1650 forintów lub 4150 forintów. Inną ciekawa opcją sa tzw. bilety grupowe dla max. 5 osób, które podróżują razem – taka 24 godzinna karta kosztuje 3300 forintów.

Jeśli planujecie dużo jeździć i dużo zwiedzać obiektów płatnych to sprawdźcie ofertę Budapest Card – to karta, która zawiera w sobie bilet na komunikację, bezpłatną podróż zabytkowym tramwajem wzdłuż Dunaju, zniżki do muzeów i łaźni termalnych. Szczegóły na stronie Budapest.info – klik TUTAJ

Są też oczywiście bilety na jednorazowe przejazdy – koszt to 350 forintów. My mieszkaliśmy blisko centrum, więc skorzystaliśmy z opcji zakupu bloku 10 biletów za 3000 HUF. Bilety kupiliśmy na stacji metra w biletomacie, otwarte były również okienka, gdzie można było wykupić odpowiednią dla siebie opcję.

Mapa jest prosta i przejrzysta, stacje dobrze oznakowane tylko czasem wymowa poszczególnych przystanków może sprawić trudność.